Są artyści, których obecność wrasta w tkankę miasta tak mocno, że z czasem przestaje być zauważalna. Do takich postaci należy Alfons Łosowski. W powojennym Gdańsku, odbudowywanym niemal od podstaw, współtworzył jego wizualny język: cierpliwie odtwarzał detale, które dziś wydają się „od zawsze” należeć do miejskiego krajobrazu.
Nie był jednak wyłącznie rekonstruktorem. Równolegle realizował własną drogę twórczą, wykonując oryginalne rzeźby z granitu i drewna, do dziś zdobiące m.in. skwery, place i parki Gdańska.
Wystawa „Szczodrość form: Alfons Łosowski” przypomina postać artysty, który istotnie wpłynął na obraz miasta, a jednocześnie pozostaje mało znany szerszej publiczności. Prezentowane rzeźby, fotografie i narzędzia pracy pozwalają spojrzeć na jego dorobek zarówno przez pryzmat odbudowy Gdańska, jak i autorskiej działalności.
Kameralna ekspozycja jest zaproszeniem do odkrycia dziedzictwa Łosowskiego oraz początkiem szerszej rozmowy o jego miejscu w historii miasta i polskiej rzeźby powojennej. Właśnie w tym ujawnia się szczególna rola muzeum uczelnianego: jako przestrzeni badań, interpretacji i inicjowania tematów ważnych nie tylko dla środowiska akademickiego, ale także dla lokalnej społeczności.
Prezentowane prace pochodzą z kolekcji syna artysty, Sławomira Łosowskiego. Szczodrość, zawarta w tytule, ma wiele znaczeń: odnosi się do bohatera wystawy jako wszechstronnego artysty ze zróżnicowanym dorobkiem, ale też do jego obecności w przestrzeni miasta oraz relacji, które budował jako twórca, mistrz i człowiek.
Szczodrość form: Alfons Łosowski ⚪️ 15.05 – 31.10.2026
〰️ Ekspozycja:
15.05.2026 – 31.10.2026 r.
〰️ Godziny otwarcia:
pon-pt 10.00-18.00
sob 10.00-18.00
〰️ Lokalizacja:
Muzeum Uniwersytetu Gdańskiego
ul. Bielańska 5, Gdańsk
Wstęp wolny!
〰️ O ARTYŚCIE 〰️
Alfons Łosowski – ur. 4 I 1908 r. w Orkiewiczach k. Nowogródka (obecnie Białoruś).
Wykształcenie zdobył na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie (m.in. pod kierunkiem prof. H. Kuny), w środowisku silnie zakorzenionym w klasycznej dyscyplinie formy, a jednocześnie otwartym na syntetyczne, nowoczesne rozwiązania.
W czasie wojny walczył jako żołnierz Armii Krajowej okręgu wileńskiego. W 1945 r., wraz z pułkiem zapasowym 1 Armii Wojska Polskiego, dotarł do Gdańska, gdzie zdecydował się osiąść na stałe.
Z inicjatywy znanego sobie jeszcze z czasów wileńskich prof. Jana Borowskiego, który został pierwszym wojewódzkim konserwatorem w Gdańsku, dołączył do zespołu rekonstruktorów Głównego Miasta. Kierując od 1946 r. pracownią rzeźby kamiennej, wykonał wiele rekonstrukcji i replik zabytkowych rzeźb, reliefów i detali architektonicznych odbudowywanego Gdańska.
W 1955 r. rozpoczął samodzielną działalność artystyczną. Prowadził pracownię w zaadaptowanej sieni kamienicy przy ul. Mariackiej 11/13. Tam powstawały rzeźby kamienne i drewniane, z których część znalazła swoje miejsce w przestrzeniach Gdańska. Jego prace są obecne również w innych częściach kraju i za granicą. Znajdują się w budynkach użyteczności publicznej, a także w kolekcjach muzealnych oraz prywatnych.
Zmarł 27 VI 1988 r. w Gdańsku.
〰️ WYBRANE REALIZACJE W GDAŃSKU 〰️
Prace rekonstruktorskie:
– udział w odtworzeniu figury Zygmunta Augusta z wieży Ratusza Głównego Miasta
– fasady kamienic nr 37 i 45 przy ul. DługieJ
– fasady kamienic nr 3, 26, 28, 40, 41 (Złota Kamieniczka), 42, 43 i przedproża nr 45 przy Długim Targu
Autorskie rzeźby w przestrzeni Gdańska:
– „Mors” (granit) – skwer Świętopełka przy ul. Szerokiej
– „Marabut” (granit) – ul. Piwna, przy Bazylice Mariackiej
– „Legenda (Norwidowi)” (granit) – skwer przy ul. Klonowej
– zespół 6 rzeźb (granit) – ul. Wodopój
– popiersia Książąt Pomorskich Mściwoja II i Świętopełka II (granit) – Park Oliwski
– zespół 4 rzeźb (granit, 1979) – Park Oruński
– zespół 5 rzeźb (granit) nad Stawem Subisława
Obecność rzeźb Łosowskiego w Gdańsku dokumentuje GAPS – wirtualna kolekcja dzieł sztuki zlokalizowanych w przestrzeni miasta (www.gaps.gda.pl).
〰️ STRONA PROJEKTU 〰️
Zapraszamy do odwiedzenia cyfrowego archiwum projektu Szczodrość form: Alfons Łosowski
Szczodrość form: Alfons Łosowski – Dofinansowano ze środków Miasta Gdańska
Organizator: Stowarzyszenie Muzeów Uczelnianych